Monte Cassino wielu osobom kojarzy się przede wszystkim z klasztorem benedyktynów i Polskim Cmentarzem Wojennym. To miejsca obowiązkowe, do których trzeba pojechać.
Okolice Monte Cassino to jednak nie tylko klasztor i cmentarz. Jeżeli chcesz lepiej zrozumieć, gdzie walczyli żołnierze 2 Korpusu Polskiego, warto założyć plecak, wygodne buty i ruszyć w teren.
Przygotowując mój przewodnik „Monte Cassino i okolice. Szlakiem 2 Korpusu Polskiego”, przeszedłem wiele kilometrów po wzgórzach, dawnych drogach zaopatrzenia i ścieżkach prowadzących przez miejsca związane z bitwą. Dzięki temu proponuję trasy, które pozwalają zobaczyć Monte Cassino inaczej.
Szlakiem Karpatczyków: na wzgórze 593 i do Domku Doktora
Pierwsza propozycja jest najłatwiejsza i dobra dla osób, które chcą rozpocząć poznawanie okolic Monte Cassino pieszo, ale nie planują całodziennego trekkingu.
Trasa prowadzi przez miejsca związane z walkami 3 Dywizji Strzelców Karpackich. Punktem wyjścia jest Polski Cmentarz Wojenny, a dalej można ruszyć w kierunku wzgórza 593 i pomnika 3 DSK. Kolejnym ważnym miejscem jest rejon Domku Doktora, który podczas bitwy pełnił istotną rolę na zapleczu walk. Następnie szlak schodzi w stronę Gardzieli i pomnika Pułku 4 Pancernego „Skorpion”.
Powrót przez Albanetę pozwala zamknąć trasę w pętlę. To dobry wybór, jeśli chcesz zobaczyć kilka miejsc ważnych dla historii bitwy, ale nie chcesz od razu wybierać najtrudniejszego wariantu.
Od Polskiego Cmentarza Wojennego do pomnika Kresowej
Druga propozycja wymaga już więcej wysiłku. Prowadzi przez tereny związane z działaniami 5 Kresowej Dywizji Piechoty.
Po opuszczeniu Polskiego Cmentarza Wojennego szlak prowadzi w kierunku Albanety i Gardzieli, a następnie w stronę wzgórza 575 i pomnika 5 KDP. To miejsce jest znacznie rzadziej odwiedzane przez turystów niż klasztor czy cmentarz, a przecież właśnie tędy przebiegała jedna z osi natarcia polskich oddziałów.
Jeżeli masz więcej czasu i chcesz zejść z najczęściej wybieranej trasy, ta wycieczka pozwala lepiej poczuć rozległość pola bitwy.
Od cmentarza niemieckiego do Gardzieli Drogą Polskich Saperów
Trzecia propozycja należy do moich ulubionych. Jest dłuższa i bardziej wymagająca.
Wycieczka rozpoczyna się przy Niemieckim Cmentarzu Wojennym. Następnie przez Cairę dochodzi się do początku Drogi Polskich Saperów. Dzisiaj to spokojna ścieżka prowadząca do Albanety i dalej do klasztoru, ale w maju 1944 roku była jedną z kluczowych dróg zaopatrzenia dla polskich oddziałów walczących na pierwszej linii.
Szlak prowadzi przez skład amunicji i rejon Żbika, a kończy się w Gardzieli. Stamtąd można zejść w kierunku Polskiego Cmentarza Wojennego.
Ta trasa pokazuje, że bitwa o Monte Cassino to nie tylko natarcie piechoty i czołgów. To także ogromny wysiłek saperów, służb sanitarnych i transportowych, bez którego zdobycie klasztornego wzgórza nie byłoby możliwe.
Inferno: trekking przez szlak zaopatrzenia 2 Korpusu
Najbardziej wymagającą propozycją jest przejście z Acquafondaty do Portelli przez drogę Inferno.
Tutaj opuszczasz najbardziej znane miejsca związane z Monte Cassino i wchodzisz w teren, który pełnił ważną rolę na zapleczu działań 2 Korpusu Polskiego. To właśnie na tej trasie można lepiej zrozumieć, jak trudne były kwestie zaopatrzenia, transportu i organizacji działań w górskim terenie.
Nie jest to propozycja dla każdego. Wymaga dobrej kondycji i gotowości na całodzienną górską wędrówkę. Nagrodą są widoki oraz możliwość dotarcia do miejsc, do których trafiają nieliczni.
Monte Cassino warto poznawać pieszo
Nie każdy musi przejść wszystkie trasy. Nie o to chodzi. Najważniejsze jest to, żeby wybrać wariant dopasowany do swoich możliwości, czasu i doświadczenia.
Możesz zacząć od pętli przez wzgórze 593, Domek Doktora i Gardziel. Możesz wybrać wyprawę na wzgórze 575. Możesz przejść Drogę Polskich Saperów albo zdecydować się na najbardziej wymagające Inferno.
W moim przewodniku „Monte Cassino i okolice. Szlakiem 2 Korpusu Polskiego” znajdziesz szczegółowe opisy tras, mapy, współrzędne GPS, informacje historyczne oraz podpowiedzi, jak dopasować wycieczkę do własnych możliwości.
Jeżeli wybierasz się w okolice Cassino, zabierz przewodnik do plecaka. Monte Cassino naprawdę warto poznawać pieszo.
